Atzo Hego Euskal Herriko kaleetan arnasten zen indarrak, Estatuko gainerako lekuetan bezala, geldiezinak ginela sentiarazi zigun. Hunkitu egin ginen Mari Carmenen borroka-adibidea gogoratzean. Eta ez genuen soilik oihukatu etxebizitza langile-klasearentzat benetako eskubide izan arte borrokatzeko gogoa genuela. Borroka hori ekintzekin ere erakutsi genuen: ikastetxeak eta lantokiak geldiarazi genituen, kapitalistei milioika euroko galerak eraginez, eta kaleak jendez gainezka bete genituen mobilizazio erraldoietan.
Jarraipen masiboa: euskal errentarismoaren eta Confebasken etekinen aurkako kolpe gogorra
Langile-klasea gelditzen denean, mundua gelditzen da. Eta atzo, hain zuzen ere, hori gertatu zen. Goizean goizetik, piketeek euskal hiriburuetarako sarbide nagusiak eta errepideak moztu zituzten. Besteak beste, Gipuzkoako N-1 errepidea eta San Mamesetik Bilbora sartzeko bidea. Horrela, joan-etorriak eta udalerrietarako sarbideak oztopatu ziren.
Industria-sektoreko patronalak kolpe gogorra jaso zuen. Gipuzkoan, jarraipena masiboa izan zen Fagor Automation, Ampo eta CAF bezalako lantegietan. Bizkaian, oso handia izan zen Gestamp, Nemak eta Cikautxon. Araban, Tubacex eta Inau bezalako enpresek ez zuten jarduerarik izan, eta Mercedeseko hainbat produkzio-lerro geldirik egon ziren. Nafarroan, Volkswagen bezalako enpresa handiak erabat geldirik egon ziren.
Jarraipena oso handia izan zen, halaber, Pasaiako eta Santurtziko portuetan. Santurtziren kasuan, gainera, patronalak itxiera agindu zuen, greba-eskubidea urratuz. Merkataritza handiak erabat edo ia erabat itxi zituen ateak Elkar, Eroski, Dia, Amazon, Carrefour eta El Corte Inglés bezalako enpresetan. Ehungintzako dendak ere itxita zeuden, hala nola H&M, Desigual, Natura eta Pull and Bear, bereziki Bizkaian.
Administrazio publikoan, langile publikoen eta azpikontratatutako langileen greba-jarraipena masiboa izan zen maila guztietan: epaitegietako garbiketa-zerbitzuetan, bulegoetan, kiroldegietan, lorezaintza-zerbitzuetan... Euskal garraio publikoko linea gehienek gutxieneko zerbitzuen arabera soilik funtzionatu zuten. Loiuko aireportuan, programatutako lehen 21 hegaldietatik 11 bertan behera geratu ziren, eta aireportuko aparkalekua itxita zegoen.
Hezkuntzako langileen jarraipena ere azpimarratzekoa da. Haur Hezkuntzan %90etik gorakoa izan zen, eta ikastoletan %80tik gorakoa. Irakasleen %70ek baino gehiagok eta zerbitzuetako langileen %65ek baino gehiagok bat egin zuten grebarekin. EHUn eta NUPen jarduera akademikoa %10 ingurukoa besterik ez zen izan. Mondragon Unibertsitateko lau fakultateetatik hiru itxita egon ziren. Ikasleek ere masiboki egin zuten bat grebarekin.
Gutxieneko zerbitzu abusiboenei aurre egin behar izan dieten sektoreak zaintza eta osasungintza izan dira. Izan ere, Osakidetzako gaueko txandetan, ia langile bakar batek ere ez du grebarekin bat egiteko aukerarik izan. Larrialdi-zerbitzuetan, gutxieneko zerbitzuak %100ekoak izan dira.
Langile-klasearen indarra erdigunean jarri duten manifestazio historikoak
ELAren eta LABen arabera, 200.000 lagunek hartu genituen Hego Euskal Herriko kaleak. EAJ-PSEren propaganda instituzionalak ezin du ezkutatu atzoko mobilizazioen parte-hartze masiboa, grebaren jarraipen zabala eta grebak eragindako kolpe ikaragarria. Kolpea, lehenik eta behin, errentarismoaren eta Confebasken aurka; haien interesak zaintzen dituen EAJ-PSEren Gobernu honen aurka; eta langile-klaseari erasotzeko hainbeste plan dituen eskuin eta ultraeskuin espainolista horren aurka.
Atzo, indar-erakustaldi eta duintasun-erakustaldi bat egin zitzaien aurre, ez soilik Hego Euskal Herrian, noski, baita Estatu osoan ere. Han ere mobilizazioak erabat masiboak izan ziren, eta sindikatuetako zuzendaritzen aurreikuspenak gainditu zituzten. Bi milioi ikasle baino gehiagok egin zuten greba, eta Etxebizitza Sindikatuaren arabera lau milioi langile baino gehiagok egin zuten bat grebarekin.
EAJ: patronalaren eta errentarismoaren defendatzaile
Martxoaren 17ko greba orokorrean gertatu zitzaien bezala, atzo ere EAJkoek ez zekiten non ezkutatu. Adierazpen bat argitaratu zuten, honakoa esanez: “Herria geldiarazten saiatzeak ez du arazoen konponbidea ekarriko”. Badakigu oso urduri eta kezkatuta daudela.
Azken urteotan borroka sozialak indarra hartu du, eta ehunka milaka lagunek kontzientzia politikoan jauzi nabarmena egin dute. Badirudi horrek hauteskundeetan ere isla izango duela Euskadin, EH Bilduren bitartez. Inkesta guztien arabera, EH Bilduk EAJ eta PSE gaindituko lituzke. Horren aurrean, EAJ ahalik eta gehien saiatzen ari da bere oinarri soziala mobilizatzen. Horretarako, bete-betean baliatzen du Ertzaintzaren errepresioa etxegabetzeen aurka borrokatzen dugunon kontra. Bilbo ere hartu zuten Vito Quiles eta haren gorroto-diskurtsoak babesteko segurtasun-dispositibo nazkagarri bat antolatzeko.
Atzo berriro ere poliziaren indarkeria izugarria jasan genuen. Euskadin 2.200 ertzain mobilizatu zituzten. Haien presentzia bereziki nabarmena izan zen industrialdeetan. Egunean zehar, 200 pertsona baino gehiago identifikatu zituzten, eta 17 langile atxilotu zituzten Donostia, Gasteiz, Bilbo, Portugalete eta Zamudio bezalako udalerrietan. Atxilotutako guztiak aske utzi dituzte, nahiz eta deklaratzera deituak izango diren.
Errepresioak ez zuen mobilizazio soziala geldiaraztea lortu. Are gehiago, arratsaldean manifestazioak egin ziren 70 herri baino gehiagotan, eta dozenaka mila lagun berriro atera ginen kalera, indarrez eta ilusioz beteriko jardunaldi batean.
Etxebizitza eskubidearen aldeko borrokari jarraipena ematea
Deialdi hau posible izan da kaleetan mobilizatu garen ehunka milaka lagunei esker. Gu izan ginen sindikatuetako zuzendaritzei urrats bat aurrera emateko eskatu genienak, unea iritsia baitzen, bai Estatu mailan, bai Hego Euskal Herrian. Greba deialdia ospatu genuen, eta indar guztiekin bultzatu dugu. Atzoko jardunaldia ez dugu inoiz ahaztuko.
Kaleak hartu genituen ehunka milaka lagunok badakigu EAJ-PSEren Eusko Jaurlaritzak eta PSOE-SUMARren Gobernu aurrerakoiak etxebizitzaren negozio itogarria ahalbidetu dutela. Badakigu, halaber, eskuin espainolistaren gobernu bat iristeko aukera ere errealitate bat dela. Langile-klasea eta gazteria are gehiago estutzen saiatuko litzateke gobernu hori. Gobernatzen duenak gobernatzen duela ere, kapitalisten eta errentarien negozioak bermatzeko planak izango ditugu aurrean. Murrizketak, austeritatea eta militarismoa areagotzeko planak ere bai.
Horregatik, inoiz baino beharrezkoagoa da azaroaren 11 ez izatea ezeren amaiera. Borroka-plan gorakorra antolatu behar dugu, etxebizitza duin, publiko eta unibertsalerako eskubidea benetakoa izan dadin beharrezko neurriak lortu arte. Ezker Iraultzaileak mugimendu hau bultzatzen jarraituko dugu. Eta mugimendu honen parte izan nahi duzuen guztiei, antolatzeko unea dela uste duzuen guztioi, gurekin borrokatzera dei egiten dizuegu.
Borroka da bide bakarra!